Trẻ em học Tiếng Anh như thế nào?

BBT: Đại đa số cho rằng muốn rèn luyện cho trẻ thói quen hay kỹ năng nào đó dễ dàng, hãy tập cho trẻ ngay từ khi còn nhỏ. Học ngoại ngữ cũng vậy, cho trẻ tiếp xúc với Tiếng Anh từ bé tạo cơ hội cho trẻ dễ dàng tiếp thu và trở nên thông thạo ngoại ngữ đó nhanh chóng.

Hãy cùng FLC khám phá những lợi ích cũng như các giai đoạn nào sẽ diễn ra trong lúc trẻ học ngoại ngữ qua bài viết dưới đây nhé!


Lời mở đầu

Trẻ nhỏ là đối tượng tiếp thu ngôn ngữ tự nhiên, có khả năng tiếp nhận ngôn ngữ một cách tự động mà không cần có chủ ý học hỏi như thanh thiếu niên và người lớn. Các em có khả năng bắt chước cách phát âm và tự đặt ra các quy luật của riêng mình. Mọi suy nghĩ cho rằng việc học giao tiếp tiếng Anh là khó sẽ không phát sinh ở trẻ trừ khi được người lớn (những người có lẽ đã học tiếng Anh học thuật ở độ tuổi sau này thông qua các cuốn sách ngữ pháp) gợi ý. 

Lợi ích của việc học tiếng Anh từ bé

  • Trẻ em vẫn đang sử dụng các phương pháp học ngôn ngữ bẩm sinh của bản thân để tiếp thu ngôn ngữ mẹ đẻ và sớm nhận ra rằng mình cũng có thể sử dụng những cách thức này để học tiếng Anh.
  • Trẻ em có thời gian để học thông qua các hoạt động vui chơi. Các em tiếp thu ngôn ngữ bằng cách tham gia hoạt động với một người lớn. Trước hết các em sẽ nhận thức được hoạt động mình tham gia và sau đó hiểu được ý nghĩa của nó thông qua cách nói chuyện của người lớn.
  • Trẻ em có nhiều thời gian hơn để đưa tiếng Anh vào lịch sinh hoạt hàng ngày. Các chương trình học ở trường vẫn còn thoải mái và tâm trí của trẻ chưa bị lấp đầy bởi các thông tin cần được ghi nhớ và kiểm tra. Các em thường có ít hoặc không có bài tập về nhà và hầu như không bị căng thẳng về việc phải phấn đấu đạt được các tiêu chuẩn đặt ra.
  • Những đứa trẻ có cơ hội học ngôn ngữ thứ hai khi còn nhỏ thường áp dụng các phương pháp học ngôn ngữ bẩm sinh khi bắt đầu học các ngôn ngữ khác. Điều này khiến cho việc học ngôn ngữ thứ ba, thứ tư hoặc thậm chí nhiều hơn nữa dễ dàng hơn là học ngôn ngữ thứ hai.
  • Những đứa trẻ tự tiếp thu ngôn ngữ thay vì chủ động tìm tòi học hỏi như thanh thiếu niên và người lớn sẽ có nhiều khả năng phát âm cũng như cảm nhận ngôn ngữ và văn hóa tốt hơn. Khi trẻ đơn ngữ đến tuổi dậy thì và trở nên có ý thức hơn, khả năng tiếp thu ngôn ngữ sẽ giảm đi đồng thời các em cảm thấy mình phải học tiếng Anh một cách có chủ ý thông qua các chương trình ngữ pháp. Độ tuổi mà sự thay đổi này xảy ra phụ thuộc rất nhiều vào mức độ phát triển của từng trẻ cũng như kỳ vọng của xã hội.

Các giai đoạn trong việc học tiếng Anh

Khẩu ngữ đến một cách tự nhiên trước khi biết đọc và viết.

Giai đoạn im lặng
“Giai đoạn im lặng” sẽ xảy ra khi trẻ sơ sinh học ngôn ngữ mẹ đẻ, khi trẻ quan sát lắng nghe và giao tiếp thông qua nét mặt hoặc cử chỉ trước khi trẻ bắt đầu nói. Khi trẻ học tiếng Anh thì “giai đoạn im lặng” tương tự sẽ xuất hiện khi giao tiếp giúp cho trẻ có thể hiểu được ý nghĩa của bất kỳ từ tiếng Anh nào trước khi thực sự phát âm chúng.

Trong thời gian này, cha mẹ không nên ép trẻ tham gia vào các cuộc đối thoại bằng cách bắt trẻ lặp lại từ ngữ. Những cuộc trò chuyện với trẻ nên là một chiều, qua cách nói của người lớn trẻ sẽ có cơ hội tiếp thu ngôn ngữ. Khi người lớn sử dụng cách nói chuyện “parentese” [1] (một cách giao tiếp được điều chỉnh phù hợp với trẻ) để tạo điều kiện thuận lợi cho việc học, trẻ có thể sử dụng nhiều phương pháp tương tự mà trẻ đã dùng để học ngôn ngữ mẹ đẻ của mình.

Bắt đầu nói chuyện
Sau một thời gian, tùy thuộc vào tần suất các buổi học tiếng Anh, mỗi đứa trẻ (con gái thường nhanh hơn con trai) bắt đầu nói những từ đơn (mèo, ngôi nhà) hoặc các cụm từ ngắn có sẵn (cái gì kia?, sách của con, con không làm được, xe hơi kìa, con muốn về nhà) trong các cuộc nói chuyện hoặc các câu nói trẻ bất chợt thốt ra. Đứa trẻ đã ghi nhớ chúng, bắt chước cách phát âm chính xác mà không nhận ra rằng một số có thể bao gồm nhiều hơn một từ. Giai đoạn này tiếp tục diễn ra trong một thời gian khi trẻ tiếp thu nhiều ngôn ngữ hơn và được dùng như một lối tắt để đối thoại trước khi trẻ sẵn sàng tạo ra các cụm từ của riêng mình.

Tích luỹ vốn từ tiếng Anh
Dần dần trẻ sẽ tạo ra các cụm từ bao gồm một từ ghi nhớ duy nhất và thêm vào các từ ngữ có trong vốn từ vựng của trẻ (một con chó, một con chó nâu, một con chó nâu và đen) hoặc một câu ghi nhớ duy nhất mà trẻ có thể tuỳ ý chỉnh sửa (đó là ghế của mình, đến giờ chơi rồi). Tùy thuộc vào tần suất tiếp xúc với tiếng Anh và chất lượng trải nghiệm, trẻ dần dần bắt đầu tạo ra các câu hoàn chỉnh.

Hiểu biết

Sự hiểu biết luôn quan trọng hơn việc giao tiếp và không nên đánh giá thấp khả năng thấu hiểu của trẻ nhỏ, vì trẻ đã quen với việc tìm hiểu ngôn ngữ mẹ đẻ của mình từ nhiều manh mối ngữ cảnh khác nhau. Mặc dù trẻ có thể không hiểu tất cả những gì có thể nghe được bằng ngôn ngữ mẹ đẻ, nhưng trẻ em nắm được ý chính – hiểu một vài từ quan trọng và phân tích phần còn lại bằng cách sử dụng các manh mối khác nhau để giải thích ý nghĩa. Bằng cách khuyến khích động viên, trẻ sẽ sớm chuyển các kỹ năng nắm bắt ý chính của mình để giải thích ý nghĩa bằng tiếng Anh.

Thất vọng

Sau sự mới lạ ban đầu của các buổi học tiếng Anh, một số trẻ nhỏ trở nên thất vọng vì không thể diễn đạt suy nghĩ của mình bằng tiếng Anh. Một số khác muốn nói tiếng Anh nhanh như ngôn ngữ mẹ đẻ của mình. Sự thất vọng thường có thể được khắc phục bằng cách tạo cho trẻ em các tiết mục “biểu diễn” như “Con có thể đếm đến 12 bằng tiếng Anh” hoặc nói các câu thơ có vần đơn giản gồm các cụm từ sẵn có.

Mắc lỗi

Không nên cho trẻ em biết rằng chúng đã mắc lỗi vì bất kỳ sự sửa lỗi nào cũng sẽ làm cho trẻ mất đi động lực học. Sai lầm có thể là một phần của quá trình tìm ra các quy tắc ngữ pháp của tiếng Anh hoặc chúng có thể là lỗi phát âm. “Con dã đi” sẽ sớm trở thành “đã đi” nếu trẻ nghe thấy người lớn lặp lại “đúng rồi, con đã đi”; hoặc nếu người lớn nghe thấy “se buýt” và lặp lại “xe buýt”. Giống như khi học ngôn ngữ mẹ đẻ, nếu trẻ em có cơ hội nghe người lớn lặp lại chính xác đoạn hội thoại đó, trẻ sẽ tự giác sửa lỗi mà không cần phải nhắc nhở.

Khác biệt giới tính

Não bộ của bé trai phát triển khác với bé gái và điều này ảnh hưởng đến cách các bé trai tiếp thu và sử dụng ngôn ngữ. Đôi khi các lớp học khó có thể đáp ứng nhu cầu cho các bé trai và có thể làm bé bị lu mờ bởi khả năng sử dụng ngôn ngữ tự nhiên của các bé gái. Nếu các bé trai muốn phát huy được tiềm năng của mình, các bé cần có một số kinh nghiệm giao tiếp khác biệt so với các bé gái và việc so sánh thành tích giữa hai giới là điều không nên.

Môi trường học ngôn ngữ

Trẻ nhỏ gặp khó khăn hơn trong việc tiếp thu tiếng Anh nếu không được tiếp xúc với những trải nghiệm phù hợp, kèm theo sự hỗ trợ của người lớn bằng cách sử dụng các kỹ thuật “parentese”.

  • Trẻ nhỏ cần cảm thấy an tâm và biết về một số lý do rõ ràng để sử dụng tiếng Anh.
  • Các hoạt động cần được liên kết với một số hoạt động hàng ngày thú vị mà các em đã biết, ví dụ như chia sẻ một cuốn sách tranh ảnh tiếng Anh, nói một vần tiếng Anh, ăn nhẹ kiểu “Anh”.
  • Các hoạt động đi kèm với việc người lớn bình luận về những gì đang diễn ra và các cuộc nói chuyện sử dụng ngôn ngữ điều chỉnh “parentese”.
  • Các buổi học tiếng Anh rất vui và thú vị, tập trung vào các khái niệm mà trẻ em đã hiểu bằng ngôn ngữ mẹ đẻ của chúng. Theo cách này, trẻ em không phải học hai thứ như khái niệm mới và ngôn ngữ mới, mà chỉ đơn thuần là học tiếng Anh để nói về một thứ mà trẻ đã biết.
  • Nếu có thể thì các hoạt động nên được minh hoạ bằng các đồ vật cụ thể vì điều này giúp trẻ tăng thêm hiểu biết và thu hút sự chú ý.

Đọc

Trẻ em đã có thể đọc bằng ngôn ngữ mẹ đẻ thường muốn tìm hiểu cách đọc bằng tiếng Anh. Trẻ đã biết cách giải thích các từ trong ngôn ngữ mẹ đẻ của mình để lấy ý nghĩa từ văn bản và nếu nó không giúp ích gì khi phân tích bằng tiếng Anh, trẻ có thể áp dụng các kỹ thuật phân tích ngôn ngữ mẹ đẻ của mình và cuối cùng đọc tiếng Anh với giọng của tiếng mẹ đẻ.

Trước khi có thể phân tích tiếng Anh, trẻ nhỏ cần biết tên và âm thanh của 26 chữ cái trong bảng chữ cái. Vì tiếng Anh có 26 chữ cái nhưng trung bình có đến 44 âm (trong tiếng Anh chuẩn), việc giới thiệu các âm còn lại sẽ tốt hơn sau khi trẻ có nhiều kinh nghiệm hơn trong việc sử dụng ngôn ngữ và khả năng đọc hiểu.

Việc bắt đầu đọc bằng tiếng Anh sẽ trở nên dễ dàng nếu trẻ nhỏ đã biết ngôn ngữ mà chúng đang cố gắng đọc. Nhiều trẻ em sẽ tự tìm hiểu cách đọc tiếng Anh nếu trẻ đã từng đọc sách tranh cùng người lớn hoặc học các vần điệu, vì trẻ có khả năng đã ghi nhớ ngôn ngữ này. Đọc thuộc lòng những gì trẻ đã biết là một bước quan trọng trong việc học đọc vì nó cho trẻ cơ hội tìm ra cách giải thích những từ đơn giản. Khi trẻ đã xây dựng được ngân hàng từ để có thể sử dụng và đọc, chúng sẽ cảm thấy tự tin và sẵn sàng cho một cách tiếp cận bài bản hơn.

Hỗ trợ từ cha mẹ

Trẻ em cần cảm thấy rằng mình đang dần tiến bộ. Lúc này trẻ cần được liên tục động viên cũng như khen ngợi về thành tích tốt, vì bất kỳ thành công nào cũng sẽ tạo động lực cho trẻ. Các bậc cha mẹ đang ở một vị trí lý tưởng để thúc đẩy và giúp con cái học tập, ngay cả khi họ chỉ ở mức độ tiếng Anh cơ bản và đang học cùng với con mình.

Bằng cách chia sẻ, cha mẹ không chỉ có thể đưa ngôn ngữ và hoạt động của con mình vào cuộc sống gia đình mà còn có thể ảnh hưởng đến thái độ của con họ đối với việc học ngôn ngữ và các nền văn hóa khác. Ngày nay, người ta thường chấp nhận rằng hầu hết cách hành xử trong cuộc sống đều được hình thành ở độ tuổi tám hoặc chín.

*Chú thích: 

[1] Parentese là một cách nói chuyện tự nhiên với trẻ em thường bao gồm các nguyên âm kéo dài, âm độ cao, biểu cảm khuôn mặt rõ rệt và các từ lặp đi lặp lại để giúp trẻ học âm thanh.


Tác giả: Opal Dunn

NguồnHow young children learn English as another language

Dịch giả: Phạm Phú Phước

1 bình luận “Trẻ em học Tiếng Anh như thế nào?

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.