Sự phân hoá ở trường mầm non

BBT: Dạy học phân hóa là phương pháp trong đó giáo viên dạy học tùy theo đối tượng, phù hợp với đặc điểm tính cách, tâm sinh lý, nhịp độ, khả năng tiếp thu cũng như niềm hứng thú của người học, từ đó phát huy tối đa khả năng học thuật của người học.

Vậy bạn nghĩ phương pháp học tập độc đáo này có thể áp dụng ở các lớp học mầm non được không? Cách thức áp dụng như nhế nào? Hãy cùng FLC tìm hiểu qua bài viết dưới đây nhé!


Khi đã hiểu rõ học sinh mầm non của mình, giáo viên có thể thiết lập các trải nghiệm học tập khiến mỗi học sinh đều được thử thách một cách phù hợp.  

Dạy học phân hoá cho phép chúng ta điều chỉnh việc giảng dạy theo nhu cầu của từng học sinh . Vây có thể cung cấp cho trẻ nhỏ các bối cảnh và các trải nghiệm học tập  khác nhau hay không? và điều này có yêu cầu bổ sung quá nhiều kế hoạch, tài liệu hoặc không gian hay không? Theo kinh nghiệm của tôi, đem lại cho trẻ nhỏ cơ hội tận hưởng trải nghiệm học tập không chỉ là một khả năng mà hoàn toàn cần thiết. Chúng ta cần phải thiết lập những bối cảnh học tập, các nhiệm vụ và hoạt động đem lại thử thách phù hợp và gần gũi với sở thích của trẻ. Chúng ta cũng cần đặt ra các mục tiêu phát triển các kỹ năng có thể đạt được để trẻ tham gia vào các trải nghiệm học tập với sự tự tin.

CÁCH BẮT ĐẦU

Để quyết định khi nào và làm thế nào để tạo sự khác biệt trong  phương pháp giảng dạy, kỹ thuật và chiến lược, cần phải tìm hiểu học sinh  của mình và từ đó, lập kế hoạch cho các bài học của bạn cho phù hợp. Dưới đây là một số nguyên tắc:

  • Trước hết phải quyết định bối cảnh học tập; thí dụ có nên cho. tất cả trẻ cùng ở trong một khoảng không gian  — trong sân chơi, trong lớp học, trong phòng thí nghiệm khoa học? Có nên để trẻ ngồi vào bàn , ngồi trên thảm, hay cho phép chúng đi lại trong phòng?
  • Thứ đến phải quan sát trẻ thật cẩn thận. Chú ý đến các quyết định của chúng trong khi chơi, và nếu được,  hỏi tại sao chúng lại có quyết định hay lựa chọn như thế. Cũng cần  quan sát chúng liên hệ với nhau ra sao. Nếu trẻ chơi với một trẻ khác, quan sát xem cách chúng chơi với nhau. Nếu chúng không tương tác với nhau thì tại sao? Chẳng hạn như có phải một đứa dạy đứa kia cách chơi? Hay cả hai đang học hỏi lẫn nhau và cùng nhau quyết định? Cũng cần quan sát chúng tương tác với môi trường và dụng cụ  học tập ra sao – xem chúng có dùng dụng cụ học tập với sự thận trọng phù hợp, hoặc với sự sáng tạo hay không . Cuối cùng quan sát cách chúng sử dụng ngôn ngữ nói hoặc cách chúng phản ứng với ngôn ngữ viết nếu có.
  • Một khi thu thập đủ thông tin để quyết định cách tiếp cận với mỗi trẻ, hãy bắt đầu lập kế hoạch cho quá trình phân hoá.

2 THÍ DỤ VỀ PHÂN HOÁ

Trẻ 3 tuổi dùng các hình khối trong lớp học: cho trẻ các hình khối xây dựng và quan sát chúng chơi. Trong khi chúng chơi, đặt các câu hỏi như: Tại sao con làm cái tháp này? con dùng bao nhiêu khối hình? con dùng khối hình màu gì? Tại sao?

Một số trẻ cố gắng làm một cái tháp với hơn 5 hình khối. Một số trẻ khác bắt đầu ghép nhiều tháp lại với nhau để làm thành một bức tường lớn. Cho phép trẻ làm điều này và cung cấp cho chúng các vật dụng và đồ chơi khác để kết hợp nếu chúng chọn.

Một số trẻ có thể không thích xây tường hay tháp. Trong trường hợp này đề nghị với chúng những cách khác để dùng các hình khối.

  • Tập đếm. Yêu cầu học sinh xếp từng nhóm 2,3 hay 4 hình khối. Xem số lượng chúng đạt khi nhóm các hình khối.
  • Đếm và các thuộc tính: Các nhóm có thể gồm 2 hình khối cùng màu, hoặc 3 hình khối cùng cỡ.  Đặt câu hỏi:  Làm cách nào biết được kích thước hinh khối? Khối này lớn hơn hay nhỏ hơn khối kia? Làm cách nào để biết?
  • Kể chuyện: Dùng cái tháp bạn cùng làm với một  trẻ  hay một nhóm trẻ đã sẵn sàng cho bước này. Bắt đầu câu chuyện và để trẻ phát triển  , chẳng hạn. “Nhiều năm trước đây, trong toà tháp này có một _____(phù thuỷ, bà tiên, cô gái, cậu bé, quái vật, người máy  và để trẻ chọn ) đã sống– và cho chúng những gợi ý để chúng tiếp tục phát triển câu chuyện.
  •  Dùng các hình khối để làm giường ngủ cho búp bê, hoặc gán cho các khối các vai trò khác nhau—biến chúng thành micro, điện thoại di động,  thậm chí tạo ra một gia đình bằng các hình khối. 

Trẻ 5 tuổi dùng các vật liệu và dụng cụ trồng cây trong sân chơi hay trong lớp học: Một câu hỏi hay để bắt đầu làm việc về chủ đề này. Đó là làm cách nào để biết cây cần  sống trong một cái chậu lớn hơn hay một khoảng đất lớn hơn?  Yêu cầu trẻ quan sát cây trong các chậu đặt trong lớp học và ngoài khuôn viên và  quyết định xem cây có cần được chuyển sang một chỗ rộng hơn hay không.  Việc này sẽ tạo cơ hội  cho trẻ làm việc với các bộ phận  và chức năng khác nhau của cây , cây cần gì để sống và tại sao lại cần những thứ ấy, và mỗi một thứ cung cấp những gì cho cây. Bạn cũng có thể dạy về thổ nhưỡng, mùi hương, màu sắc, và cả thành phần cấu tạo của đất.

       Để  tạo sự khác biệt trong các nhiệm vụ giao cho trẻ, cần tương tác với trẻ khi chúng đi vòng  quanh quan sát cây trồng.

  • Yêu cầu trẻ yêu thích đề tài cây trồng chạm vào cây và gọi tên các phần của cây mà chúng nhìn thấy. Và hỏi chúng phần nào của cây nằm dưới đất (rễ), có chức năng gì . lớn cỡ nào và có màu gì.
  • Nếu nhiều  học sinh cho thấy chúng biết khá đủ  về các phần của cây thì yêu cầu chúng chọn các nhãn  (mà bạn đã chuẩn bị trước) có tên từng bộ phận của cây, hỏi chúng làm cách nào đọc các nhãn đó và xem chúng có nhận thức vế quá trình đọc và giải mã hay không.
  • Một số trẻ không quan tâm đến thao tác với cây trồng và thổ nhưỡng nhưng có thể chúng muốn vẽ sơ đồ  cây hoặc  tạo hình cây bằng bột nặn  hay đất sét. Sau đó những trẻ khác biết đọc các nhãn sẽ đặt các nhãn trên sơ đồ và chỉ cho các bạn cách xác định vị trí của nhãn.
  • Đối với trẻ sẵn sàng tìm hiểu sâu hơn,  hãy hỏi  chúng cây có màu gì?  Tại sao chúng nghĩ thế? Và từ đó lập danh sách các giả thiết mà trẻ đưa ra và phát triển một đề án dựa trên phương pháp khám phá/truy vấn.
  • Trẻ thích liên kết việc học với âm nhạc, vì vậy yêu cầu chúng làm một bài hát đơn  gỉản bao gồm các bộ phận của cây, nhu cầu của cây và cách chăm sóc cây.

Phân hoá các cơ hội học tập để trẻ có trải nghiệm phát triển hiệu quả  và đầy cảm hứng cho thấy cam kết của nhà trường và giáo viên về việc tôn trọng trẻ, giải quyết nhu cầu, sở thích và phát triển kỹ năng trẻ một cách công  bằng.

Phân hoá không khó khăn như mới thoạt nghe, nhưng nên bắt đầu với quy mô nhỏ. Chọn một công việc hay một phần của công việc để tạo các hoạt động hay câu hỏi khác nhau. Hãy tự cho mình cơ hội học cách xử lý cùng với trẻ. Chúng sẽ hướng dẫn bạn. Hãy tin bản thân và tin tưởng học sinh của bạn.


Tác giả: Cecilia Cabrera Martirena

Nguồn: Differentiation in Preschool

Dịch giả: Nguyễn Bích Hạnh

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.